Vriendenbijeenkomst: Als je het verleden proeft, proef je de toekomst

Een komkommer is groen en onkruid kun je niet eten. Toch? Dat niets minder waar is, ervaren de Vrienden van Nudge tijdens de Vriendenbijeenkomst in het Smaakmuseum in Utrecht. In een tijd van monoculturen, verbindt Het Smaakmuseum heden en verleden en streeft naar meer bewustwording over echte smaken. De Vrienden denken mee over een succesformule voor dit beginnende projectbureau.


  • Door

    Liz Moen

    22 september 2016

We zijn deze Vriendenbijeenkomst te gast in de Bijenakker, waar deze zomer Het Smaakmuseum is gestart. Het Smaakmuseum maakt tentoonstellingen die geproefd kunnen worden. Hoofdcollectie is de tuin waar variëteiten vanaf 1850 tot nu naast elkaar groeien. Deze ingrediënten laten ons proeven hoe het eten vroeger heeft gesmaakt. Zo verbindt Het Smaakmuseum heden en verleden met elkaar en streven ze naar meer bewustwording over echt eten, smaak, eetculturen en biodiversiteit. Het wil bouwen aan een eetbaar erfgoed en zo biodiversiteit en planten variëteit terug brengen in ons dagelijks voedsel. 

Na de succesvolle try-out van afgelopen zomer, wil Initiatiefnemer en Creative Chef Jasper Het Smaakmuseum een stap verder brengen. Het idee is om een projectbureau beginnen met de smaken uit de tuin als uitgangspunt. Vraag is nu: Welke mogelijkheden zijn er? Wat zijn interessante verhalen? Hoe kunnen we dit geldtechnisch realiseren? Jasper is een creatieve duizendpoot en loopt over van de plannen. De Vrienden denken deze avond met hem mee. 

Broodje Utrecht Gezond

Nieuwsgierig geworden naar die oude rassen, duiken de Vrienden de tuin in. Tuinder Henk, eigenaar van de Bijenakker en wandelende planten encyclopedie, lijdt de groep rond. Volgens Henk zijn mensen losgebonden van hun voedsel en de seizoenen: ‘Mensen zijn gewend geraakt dat alle gewassen het hele jaar door verkrijgbaar zijn. In maart vragen mensen al naar pruimen en we laten bonen invliegen vanuit Egypte.’ In de tuin experimenteert Henk met oud-Utrechtse gewassen. Te midden van de kolen, bonen en ‘eetbaar onkruid’ vertelt Henk over zijn droom om over 5 jaar een broodje Utrecht gezond op de markt wilt brengen. Een boterham gemaakt van tarwesoorten Gelders Risweit en Utrechtse blauwe, en belegd met onder andere Utrechtse ruitkool, Utrechtse rode kool en Sint Jans uitjes. 

Experimentele tuin

Henk experimenteert niet enkel met historische gewassen. Na de moestuin passeren we een veldje met de kleurrijkste dahlia’s, lopen we langs de composthoop, oude pruimenbomen, de paddenpoel, bijenkasten en tot slot een rijtje hop planten. Van de laatste twee wordt samen met een lokale brouwerij Honingbier gebrouwen. Elk onderdeel heeft weer een eigen functie in de tuin. De bijen bestuiven de gewassen en het compost voedt de grond.

Nieuwe oude smaken

De komkommer proeverij die na de wandeling op ons staat te wachten, laat de variëteit pas echt goed zien. We proeven drie verschillende komkommers met ieder een ander uiterlijk, smaak en textuur. De eerste variant, de Market More, heeft met zijn groene kleur het meest weg van de ‘normale’ komkommer. De tweede, de lemon komkommer, is geel en rond. Nummer drie is het meest bijzonder. Deze Sikkim Komkommer heeft een slangenhuidje en de grootte van een pompoen. Drie verschillende gewassen, maar allemaal (smakelijke!) komkommers. 

Eetbaar boeket, de McBloem of een zadenreceptenboek

‘Als je het verleden proeft, proef je de toekomst’, aldus Jasper. Dat is de ervaring die hij wil bieden aan het grote publiek. Maar hoe vertaal je deze ambitie tot tastbare projecten? De tafelkleden blijven niet wit tijdens het eten. De Vrienden brainstormen er op los en schrijven ideeën, aanpak en mogelijke partners voor het Smaakmuseum op. Een eetbaar boeket, de McBloem en een zadenreceptenboek worden genoemd. De adviezen voor het Smaakmuseum? ‘Kies je doelgroep bewust, blijf dicht bij jezelf en vergroot het bereik.’

Schreeuw het van de daken!


Gerelateerd project

Nederland

Vrienden van Nudge