Compost voor een biodiverse bodem

In het bos zorgt de natuur helemaal zelf voor het rondmaken van de voedselkringloop. In de landbouw en onze tuinen wordt de bodem intensief bewerkt, waardoor we deze een handje moeten helpen om haar werk te doen. Met compost stoppen we gezonde voedingsstoffen terug in de bodem!


  • Door

    Janneke Tops

    22 februari 2017

Natuurlijke kringloop

In een gezonde bodem - een bosbodem bijvoorbeeld - zorgt de natuur helemaal zelf voor het rondmaken van de voedselkringloop. Blaadjes, afgestorven planten en takken vallen in de herfst op de grond, waar ze door miljoenen micro-organismen en bodemdieren zoals regenwormen, schimmels, bacteriën en springstaarten, worden verteerd tot voedingsstoffen voor planten en bomen, die daar het volgende seizoen ter plekke weer op kunnen groeien. 

In de landbouw en in onze tuinen gebeurt er echter iets anders: we ploegen, spitten en bewerken de grond intensief, waardoor al die micro-organismen en bodemdieren behoorlijk van streek raken en hun werk niet meer goed kunnen doen. Bovendien kunnen ze slecht tegen de bestrijdingsmiddelen die in de gangbare landbouw worden gebruikt.

Met enige basiskennis kun je zo met de bodem omgaan dat de natuur haar werk kan blijven doen. Een van de goede dingen die je voor een bodem kunt doen, is gezonde compost geven. Daarmee voed je de bodem. Niet alleen met humus en voedingsstoffen voor planten, maar vooral met heel veel bodemleven. En dat bodemleven, dat doet heel veel goeds.

Miljoenen bodemorganismen per theelepel

Wist je dat er in 1 theelepel gezonde bodem tientallen verschillende bodemorganismen en beestjes voor kunnen komen, met in totaal miljoenen in aantal? Het grootste deel daarvan doet nuttig werk. Bij een evenwichtig bodemleven worden eventuele ziekteverwekkers vaak wel te grazen genomen door een andere groep bodemorganismen. Zo ontstaat er diversiteit en evenwicht. Zowel in een moestuin als in de landbouw kunnen we veel doen om er voor te zorgen dat de ‘good guys’ in de bodem hun werk goed kunnen doen. 

Voordelen van biodiverse bodems

Bodemwetenschappers erkennen dat ze slechts ongeveer 5% van het bodemleven in kaart hebben gebracht: nog een hele ondergrondse wereld om te ontdekken dus! Wat we al wel weten, is dat biodiverse bodems, die weinig worden bewerkt en goed worden verzorgd met compost, gecomposteerde mest en groenbemesters, gezondere planten voortbrengen die minder snel ziek worden en meer voedzame stoffen voor mens en dier bevatten. Steeds meer professionele, grootschalige boeren en moestuiniers over de hele wereld laten zien dat dit heel goed in de praktijk te brengen is. Met klinkende resultaten.

Landbouw op woestijngrond

Sekem is het schoolvoorbeeld van wat goede zorg kan doen voor de bodem. Dr. Ibrahim Abouleish werd voor gek verklaard toen hij in 1977 70 ha woestijngrond ten noorden van Caïro aankocht om daarop landbouw te gaan bedrijven. Maar door middel van biodynamische landbouwtechnieken en een heleboel compost slaagde hij erin het land vruchtbaar te maken. Veertig jaar later is Sekem uitgegroeid tot een bloeiende gemeenschap en grote producent van duurzame landbouwproducten, ecologische kleding, natuurlijke medicijnen en kruidenthee. 

Bodemboeren

Ook in Nederland zijn er boeren die zich bewust inzetten voor een levende bodem. De documentaire Bodemboeren volgt vijf eigenwijze Nederlandse boeren die vertellen hoe en waarom zijn voortdurend experimenteren om hun bodem duurzamer te beheren. Met oude en nieuwe kennis werken ze aan hun natuurlijke kapitaal: een bruisend bodemleven met voldoende lucht, water, koolstof en mineralen. 

Schreeuw het van de daken!


Gerelateerd project

Nederland

Verspil geen schil


Reacties 2

Agnes Heethaar 24 februari 2017

De film Bodemboeren is te zien bij t Natuurlijk Huus 'in Raalte op donderdagavond 16 maart om 20.00 uur. Fransjan de Waard, maker van de film is deze avond aanwezig.
Opgave via info@hetnatuurlijkhuus.nl

Ireen Laarakker 27 februari 2017

Kijk op www.compostgilde.nl hoe je zelf kunt composteren, zelfs in de stad.
Met een overzicht van verschillende compostmethodes, uitgebreide FAQ .