Haal de tegels uit je tuin

Nederland Water , Wonen & leven

Over dit project

Het lijkt zo lekker praktisch: tegels in je tuin. De afgelopen jaren gebeurde dat dan ook massaal. Maar het heeft nogal wat negatieve effecten. Het groen moet weer terug!

Team

Geert van der Linden

Contactpersoon E-mail Geert

Wie doen er mee?

60 nudgers
1 organisaties

Al die stenen oppervlaktes houden de warmte vast. In de zomer ontstaan daardoor stedelijke ‘hitte-eilanden’. Die extra hitte bedreigt de gezondheid van kwetsbare groepen als bejaarden en zieken. De bestrating veroorzaakt bovendien wateroverlast bij forse hoosbuien. Normaal gesproken zakt het regenwater rustig in de bodem. Nu gaat het rechtstreeks richting riolering, die al dat water niet krijgt weggevoerd. Last but not least neemt ook de biodiversiteit af: een versteende tuin heeft nu eenmaal niets te bieden aan vogels, vlinders en andere dieren.

Zeven graden warmer in de stad

De extra hitte in de stad is wetenschappelijk vastgesteld. Op warme, windstille zomeravonden is het in delen van dichtbebouwd Rotterdam tot zeven(!) graden warmer dan in het omringende buitengebied, blijkt uit het rapport Climate Proof Cities uit 2013. Bij elke 10 procent extra betegeling stijgt de temperatuur met 0,2 graad, en lokaal kan dat oplopen tot een halve graad. Ook de effecten van ontstening zijn wetenschappelijk doorgerekend: elke 10 procent minder stenen in een stedelijk hitte-eiland leidt tot een temperatuurdaling van 0,6 graad Celsius.

Meer zomerse hoosbuien

Het veranderende weer gaat het probleem van de bestrating vergroten. In Nederland krijgen we langere periodes van droogte, met vaker extreem heftige korte buien. In de zomer neemt het aantal regendagen af, in de winter worden het er juist meer. Dat betekent dat de betegeling voor extra wateroverlast gaat zorgen. Er blijven plassen staan, de riolering raakt overbelast en het grondwaterpeil wordt onvoldoende aangevuld. Ondertussen moeten we onze beplanting nog vaker gaan gieten door de langere droogtes én het lagere grondwaterpeil.

Je houdt niet van tuinieren

Alles goed en wel, maar je had nou juist die tegels in je tuin gelegd omdat je zo'n onderhoudsvrije tuin zo makkelijk vindt. Gelukkig zijn er meer dan genoeg alternatieven voor de straattegel. Niet voor niks werd er vroeger veel gewerkt met grind. Je hebt het nu ook in roosters die het op hun plek houden. Daarnaast zijn er allerlei waterdoorlatende klinkers en tegels. Er zijn zelfs bufferklinkers, die het water doorlaten én in een holte opslaan.  

Duurzame onkruidbestrijding

Als je je bestrating onkruidvrij wilt houden, grijp dan niet naar een verdelger. Deze middelen zijn biologisch niet afbreekbaar. Dat is slecht voor het grondwater en dus voor de flora en fauna. Als dit water in het riool komt, betekent dat extra werk bij de waterzuivering. Er zijn ook biologisch afbreekbare middelen, bijvoorbeeld van Ecostyle en Innogreen.

Een beter alternatief is kokend water gieten over het onkruid. Je kunt het ook met een brander wegbranden. Dat werkt prima tussen je stoeptegels, net als een harde stalen borstel. Als je je tegels regelmatig veegt, haal je de onkruidzaden uit het zand in de voegen. Je stoeptegels krijg je ook prima schoon met warm water met azijn of groene zeep. Als je het onkruid helemaal weg wilt houden uit je tuin, kun je ook worteldoek gebruiken.  

Je houdt wel van tuinieren

Bij droog weer houdt een goed grondwaterpeil je beplanting langer in conditie. Daarom is het belangrijk dat al het regenwater de grond in kan. Het vormt dan een natuurlijk waterreservoir. Je hoeft dan minder snel te sproeien.

Duurzame bodembedekking

Leg daarom je tuinpad aan met schors, grind, houtsnippers of schelpen. Of leg een houten vlonder aan in plaats van een stenen terras. Je kunt ook grastegels gebruiken met een open raamwerk van beton of gerecyclede kunststof.

Of misschien kun je wel ruimte maken voor extra beplanting - met sierplanten, kruiden, groenten of bodembedekkers? Verdamping van grondwater rond de planten kun je tegengaan door bodembedekking. Leg bijvoorbeeld cacaoschillen, boomschors of stro om de beplanting. Hoe dikker de laag, hoe meer effect. Met een laag van 5 à 10 cm blijft de bodem veel langer vochtig. Bijkomend voordeel: je hebt minder last van onkruid.

Je kunt het water ook opvangen in een 'natuurlijke' vijver. Een infiltratievijver is een ‘gat’ zonder folie met wat grind op de bodem. Hierin kan het water langzaam in de grond wegzakken. En het bodemwater blijft op peil. De vijver staat droog als het lang niet regent.

Planten die tegen droogte kunnen

Je hebt natuurlijk ook minder last van droogte als je kiest voor planten die goed tegen droogte kunnen en relatief weinig water nodig hebben. Een tuin vol rozen en hortensia's heeft veel meer water nodig dan eentje vol druiven, lavendel en rhododendrons. Wees niet bang voor een saaie tuin: je hebt dan nog steeds keus uit honderden (volop bloeiende) planten.

Ongedierte voorkomen en bestrijden

Ben je bang dat je door de beplanting en het water meer last krijgt van slakken, muggen en ander ongedierte? Gebruik jute zakken of rabarberbladeren op de grond. Slakken kruipen eronder. Daarna verplaats je ze. En verwelkom andere kleine dieren in je tuin: vogels, egels, kikkers en padden hebben jouw plaaggeesten op hun dagelijks menu.

Je leest meer over de problemen rond de verstening op onze blog.


Ken jij nog een site met handige informatie over dit onderwerp? Heb je nuttige aanvullingen, goede ervaringen, kritische opmerkingen, vragen of suggesties? We lezen graag jouw bijdrage aan de discussie!

Iverna Zaalberg 20 januari 2015

Waarom grijs als het groen kan? Ken je de Facebookpagina 'Stop de verstening'? 'Stop de verstening!' is om de problematiek rond verstening onder de aandacht te brengen. Hiervoor worden vaak hilarische praktijkvoorbeelden gebruikt van 'hoe het niet moet'. Meld je aan en maak kans op een gezondere leefomgeving! https://www.facebook.com/stopdeverstening

sara Reijnders 22 januari 2015

Vergroenen met pompoenen! Nederlandse tuinen zijn vaak versteend, dit heeft negatieve gevolgen voor het leefklimaat van de stad. Regenwater wordt vaak meteen naar het riool afgevoerd in plaats van dat het de kans heeft om de grond in te trekken. En door al die stenen lopen de temperaturen in de zomer ook nog eens hoog op. Zo hoog dat dit nadelige gevolgen kan hebben voor onze gezondheid. Die tegels moeten er dus uit! Maar wat plaats je er dan voor terug. Wat ik zelf erg leuk vindt zijn pompoenen, dit zijn makkelijke planten en de vruchten (pompoenen) zijn ook nog eens heerlijk om te eten! De beste periode om (de meeste soorten) pompoen te zaaien is rond half mei. Als je wil kan je de pompoen binnen voorzaaien, dit maakt de plant sterker. Zie voor meer informatie over het (voor-)zaaien van pompoenen: http://www.tuinieren.nl/a/moestuin/pompoen-kweken.

Mirjam Tol 22 februari 2015

Binnenkort ivn tuinreservaten cursus
Stap voor stap je eigen omgeving diervriendelijker maken.
Voor meer informatie www.waterweg-noord.groei.nl

Nathalie Ven 17 februari 2016

Onder mijn rozenbogen heb ik nu boomschors liggen ipv steen.

HInke van Dorp 28 april 2016

Ik ben begonnen met het weghalen van terrastegels, maar waar laat ik die dingen?
En wat te doen met die lading zand eronder?
Marktplaats levert vooralsnog niets op.
Iemand tips of ideëen?

Geert van der Linden 10 mei 2016

Ha HInke,
goed plan om je tegels en zand aan te bieden aan anderen. Je kan ze ook via "gratis-op-te-halen" website weggeven. Of misschien kan je ze wegbrengen bij je lokale grofvuil inzamel punt. Succes!


Bijdragen door organisaties

Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier

Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier (HHNK) draagt als waterschap verantwoordelijkheid voor duurzaam waterbeheer. Ze leverden een inhoudelijke bijdrage aan het project 'Haal je tegels uit je tuin'.